GI-DEC-DS-94/06
2007-05-03
Decyzja Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych w sprawie skargi na odmowę udostępnienia przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa listy z systemu ewidencji wniosków, zawierającej dane osobowe rolników z terenu Gminy, którzy złożyli wnioski o przyznanie dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych w danym roku kalendarzowym.
Warszawa, dnia 23 marca 2006 r.
DECYZJA
Na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.), art. 12 pkt 2 i art. 23 ust 1 pkt 2, ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 ze zm.) w zw. z art. 5 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2004 r. nr 510 poz. 76 ), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w sprawie skargi Państwa D. i A. N. zam. (...), na odmowę udostępnienia im przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z siedzibą w Warszawie przy ul. (...), listy z systemu ewidencji wniosków, zawierającej dane osobowe rolników z terenu Gminy X(...), którzy złożyli wnioski o przyznanie dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych w 2004 r.,
odmawiam uwzględnienia wniosku.
Uzasadnienie
Do Biura Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych wpłynęła skarga Państwa D. i A. N. zam. (...) zwanych dalej Skarżącymi, na odmowę udostępnienia im przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z siedzibą w Warszawie przy ul. (...), listy z systemu ewidencji wniosków, zawierającej dane osobowe rolników z terenu Gminy X (...), którzy złożyli wnioski o przyznanie dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych w 2004 r.,
W toku postępowania administracyjnego przeprowadzonego w niniejszej sprawie, Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych ustalił następujące okoliczności faktyczne:
1. W dniu 25 kwietnia 2005 r. Pan A. N. zwrócił się do ARiMR – Lubuskiego Oddziału Regionalnego w Zielonej Górze z prośbą o pomoc w otrzymaniu dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych wskazując, że złożył wniosek o przyznanie płatności na rok 2004.
2. W dniu 29 kwietnia 2005 r. ww. Oddział ARiMR poinformował Pana A. N. po przeprowadzeniu kontroli, że w Biurze Powiatowym w Y odnotowano fakt złożenia przez Skarżącego wniosku o wpis do ewidencji producentów, natomiast „brak jest wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych”. Poinformowano też, że na załączonej do pisma z 25 kwietnia 2005 r. przez Pana A. N. listy osób, które złożyły wnioski o dopłatę widnieje wprawdzie imię i nazwisko A. N., jednakże nie dotyczy to jego osoby lecz innego beneficjenta o takim samym imieniu i nazwisku.
3. W dniu 6 czerwca 2005 r. Pani D. N., w imieniu męża, zwróciła się do ARiMR w Y o „udostępnienie listy osób składających wnioski obszarowe z terenu Gminy X (...) składanych w Urzędzie Gminy X (...) jak i w Biurze Powiatowym w Y”, w celu sprawdzenia „czy w w/wymienionych dokumentach jest zanotowany wniosek na nazwisko N. A. o numerze gospodarstwa 0000000000”.
4. Pismem z dnia 10 czerwca 2005 r. ARiMR powołując się na ustawę o ochronie danych osobowych oraz ustawę o systemie ewidencji, poinformowała Panią N., iż „nie ma podstaw do przekazania wnioskowanych danych”.
5. Pismem z dnia 8 lipca 2005 r. Skarżący ponownie zwrócili się do ARiMR o udostępnienie „dokumentacji Biura Powiatowego ARiMR Y dot. listy wniosków o przyznanie dopłat rolniczych od przedstawicieli Biura w Gminie X (...) oraz listy wnioskodawców z terenu gminy X (...) składających wnioski bezpośrednio w Biurze w Y”.
6. Wobec podtrzymania przez ARiMR stanowiska wyrażonego w pismach z dnia 29 kwietnia i 10 czerwca 2005 r., Skarżący w dniu 27 lipca 2005 r. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim na „bezprawną odmowę udostępnienia dokumentacji (...) tj. listy wniosków rolników o dopłaty bezpośrednie...”
7. Postanowieniem z dnia 7 listopada 2005 r. WSA odrzucił przedmiotową skargę z uwagi na „brak wyczerpania toku postępowania w związku z odmową udostępnienia danych...”.
Po zapoznaniu się z całością zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych zważył, co następuje:
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 ze zm.), zwana dalej ustawą, określa zasady postępowania przy przetwarzaniu danych osobowych oraz prawa osób fizycznych, których dane osobowe są lub mogą być przetwarzane w zbiorach danych (art. 2 ust. 1 ustawy). Przetwarzania, może być uznane za zgodne z prawem jedynie wówczas, gdy administrator danych wykaże spełnienie co najmniej jednej z materialnych przesłanek przetwarzania danych osobowych. Przesłanki te - co do zasady równoprawne, zostały enumeratywnie wymienione w art. 23 ust. 1 ustawy. Na mocy tego przepisu przetwarzanie danych jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy: 1) osoba, której dane dotyczą, wyrazi na to zgodę, chyba że chodzi o usunięcie dotyczących jej danych, 2) jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa, 3) jest to konieczne do realizacji umowy, gdy osoba, której dane dotyczą, jest jej stroną lub gdy jest to niezbędne do podjęcia działań przed zawarciem umowy na żądanie osoby, której dane dotyczą, 4) jest niezbędne do wykonania określonych prawem zadań realizowanych dla dobra publicznego, 5) jest to niezbędne dla wypełnienia prawnie usprawiedliwionych celów realizowanych przez administratorów danych albo odbiorców danych, a przetwarzanie nie narusza praw i wolności osoby, której dane dotyczą.
W przedstawionym stanie faktycznym, należy stwierdzić, że przepisem prawa, który reguluje przetwarzanie danych osobowych rolników, którzy składają wnioski o przyznanie płatności jest ustawa z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2004 r. nr 510 poz. 76 ), zwana dalej ustawą o systemie ewidencji.
Jak wyżej wskazano, Skarżący złożyli do ARiMR wniosek o udostępnienie im listy osób, które złożyły wnioski o przyznanie dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych, z terenu Gminy X (...). Listy te stanowią natomiast część ewidencji wniosków, które składają się na system, o którym mowa w art. 4 ustawy o systemie ewidencji. Ze wskazanego artykułu wynika, że system składa się z: 1) ewidencji producentów; 2) ewidencji gospodarstw rolnych; 3) ewidencji wniosków o przyznanie płatności; 4) dokumentacji związanej z prowadzeniem ewidencji, o których mowa w pkt 1-3. Wszystkie dane zawarte w systemie podlegają szczególnej ochronie prawnej na mocy art. 5 ust 3 powyższej ustawy, który stanowi, że dane indywidualne zawarte w systemie mogą być udostępniane wyłącznie organom statystyki publicznej, natomiast dane zbiorcze mogą być udostępniane innym organom administracji publicznej prowadzącym systemy informacyjne.
Ponadto wskazać należy, że Skarżący – jak wynika z materiału dowodowego, nie wnoszą o udostępnienie danych osobowych, lecz list zawierających dane, podczas gdy ustawa o ochronie danych osobowych reguluje kwestie przetwarzania, a więc m.in. udostępniania danych, a nie ich nośników (np. dokumentów). Na powyższe wskazuje treść przepisów prawa, stanowiących jakie uprawnienia służą osobie, której dane dotyczą (np. art. 29, art. 32 i następne oraz art. 18 ustawy, w których jest mowa o przetwarzaniu danych osobowych). Stąd też Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych nie jest upoważniony do nakazywania udostępnienia określonej dokumentacji.
Niezależnie od powyższego zauważyć należy, że z załączonych do materiału dowodowego pism wynika, iż Lubuski Oddział Regionalny ARiMR dwukrotnie dokonał weryfikacji dokumentów złożonych przez Skarżących i pismem z dnia 29 kwietnia 2005 r. poinformował Pana A. N., iż „kontrola odnotowała fakt złożenia przez Pana w dniu 05.03 2004 wniosku o wpis do ewidencji producentów, natomiast brak jest wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych...”. Dalej w piśmie zawarta jest informacja, że na załączonej przez Skarżącego liście widnieje wprawdzie imię i nazwisko A. N., jednakże nie dotyczy to jego osoby lecz innego beneficjenta o takim samym imieniu i nazwisku. Powyższe stanowisko ARiMR podtrzymała po ponownej weryfikacji dokumentów - w piśmie z dnia 18 lipca 2005 r. Jeżeli zatem Skarżący dysponują dowodem na złożenie wniosku o dopłaty bezpośrednie i kwestionują zawarte w ww. pismach wyjaśnienia Lubuskiego Oddziału Regionalnego ARiMR, który ich zdaniem zagubił wniosek, to powinni zwrócić się do właściwego (nadrzędnego) organu nad tym, który w ich opinii dopuścił się niedbalstwa. Podkreślić bowiem należy, że Generalny Inspektor nie jest organem uprawnionym do dokonywania ocen, ani wydawania rozstrzygnięć w powyższym zakresie.
Na mocy art. 3h ust 1 ustawy z dnia 29 grudnia 1993 r. o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 31 poz. 264) dopłaty na wniosek producenta rolnego przyznaje w drodze decyzji administracyjnej, właściwy ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę wnioskodawcy dyrektor oddziału regionalnego Agencji. Skarżący powinni zatem domagać się od tego organu wydania decyzji administracyjnej odmawiającej przyznania wnioskowanej dopłaty, a kwestie związane z ewentualnym zagubieniem wniosku Skarżących, powinny być wyjaśnione w toku postępowania prowadzonego przez ARiMR, a nie przez GIODO.
Zadania Generalnego Inspektora zostały bowiem określone w art. 12 ustawy, w myśl którego do kompetencji Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych należy m. in. kontrola zgodności przetwarzania danych z przepisami o ochronie danych osobowych oraz wydawanie decyzji administracyjnych i rozpoznawanie skarg w sprawach wykonywania przepisów o ochronie danych osobowych. GIODO nie jest natomiast organem wyższego stopnia w stosunku do Oddziałów ARiMR czyli organem odwoławczym od wydawanych przez Agencję rozstrzygnięć.
W tym stanie faktycznym i prawnym Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych rozstrzygnął, jak w sentencji.
Decyzja jest ostateczna. Na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych i art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego strona niezadowolona z niniejszej decyzji może zwrócić się do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych (adres: 00-193 Warszawa, ul. Stawki 2) z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, w terminie 14 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji.